shadow

ΟΜΙΛΙΑ ΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΟΥ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ, ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗΣ ΚΑΙ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ κ. Γ. Ραγκούση ΣΤΟ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΚΕΔΚΕ 16 ΜΑΡΤΙΟΥ 2010

Αγαπητέ Πρόεδρε, αγαπητά μέλη της Κεντρικής Ένωσης Δήμων και Κοινοτήτων Ελλάδας και αγαπητές φίλες και φίλοι, που τιμάτε με την παρουσία σας την σημερινή μας συνάντηση, καλύτερα μάλλον συνεδρίαση, σύσκεψη, θα ήταν να την αποκαλέσουμε και να τη χαρακτηρίσουμε.

Θέλω και εγώ να συνομολογήσω ότι αυτή η συνάντηση πραγματοποιείται σε μία πολύ ιδιαίτερη στιγμή, όχι απλώς και μόνο για το πρόγραμμα Καλλικράτης, αλλά το βέβαιο είναι για τη χώρα, αλλά και για το θεσμό της Αυτοδιοίκησης, τον τόσο κρίσιμο θεσμό της Αυτοδιοίκησης και πράγματι δίνει σε κάθε καλόπιστο παρατηρητή, αλλά νομίζω το κυριότερο για όλους εσάς και για όλους εμάς, δίνει πράγματι στον ιστορικό του μέλλοντος, από τον οποίο κανείς μας δεν θα ξεφύγει, η κρίση του οποίου θα είναι πάρα πολύ αυστηρή για όλους μας και πρώτα και κύρια για όλους εμάς που αποτελούμε αυτό που λέγεται σήμερα Πολιτεία, κυβέρνηση και που θα έχει πιστεύω προσωπικά τη δυνατότητα να διαπιστώσει ότι η χώρα μας, όπως είχα την ευκαιρία να πω και στο Συνέδριο, έχει αυτή τη στιγμή την ευτυχή συγκυρία να συναντάται η πολιτική θέληση, η πολιτική αποφασιστικότητα, με την ωριμότητα και την υπευθυνότητα και αυτά να είναι τα βασικά χαρακτηριστικά, να είναι τα βασικά στοιχεία της ιστορικής σύμπτωσης, της ιστορικής συνάντησης, της Πολιτείας με την Αυτοδιοίκηση. Της συνάντησης της Αυτοδιοίκησης και της διαχρονικής της προετοιμασίας, αλλά και προπαρασκευής και της κυβέρνησης αντίστροφα.

Ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε, αγαπητοί φίλοι, για το καλωσόρισμα λοιπόν.

Είναι γεγονός ότι μπορεί κανείς να πει με δύο λέξεις ήγγικεν η ώρα. Ήγγικεν η ώρα να μπούμε στην τελική ευθεία για το πρόγραμμα Καλλικράτης.

Ένα πρόγραμμα το οποίο χωρίς αμφιβολία θα επηρεάσει αποφασιστικά, καθοριστικά, το παρόν και το μέλλον της Αυτοδιοίκησης, του κράτους, άρα κατ’ επέκταση και της κοινωνίας και των πολιτών. Δεν υπάρχει σε κανενός το μυαλό αμφιβολία ότι το πρόγραμμα Καλλικράτης είναι μια πολύ μεγάλη θεσμική αλλαγή στη χώρα, που όπως σωστά όλοι αναγνωρίζουν μια αλλαγή από αυτές που δεν γίνονται ούτε συχνά, ούτε κάθε 10ετία θα έλεγε κανείς. Πιθανότατα όσον αφορά το μέγεθός της και τον ενιαίο χαρακτήρα της, που ακουμπά ταυτόχρονα τον Α’ και τον Β’, αλλά και το επίπεδο της αποκεντρωμένης κρατικής υπόστασης, ως τέτοιο δεν έχει προηγούμενο.

Υπό αυτήν την έννοια, βρισκόμαστε στην τελική ευθεία μιας πολύ μεγάλης αλλαγής, που εμείς πιστεύουμε ότι πέρα από τα θεσμικά, τα αυτοδιοικητικά, τα κοινωνικά χαρακτηριστικά, έχει και μείζονα εθνικά χαρακτηριστικά και αυτό όχι μόνο λόγω της συγκυρίας την οποία διέρχεται η χώρα μας, μία συγκυρία εξαιρετικά δύσκολη, την πιο δύσκολη από το ’74 και μετά, αλλά και λόγω του γεγονότος ότι αυτές οι αλλαγές σίγουρα θα επηρεάσουν την πορεία της χώρας.

Η χώρα εμείς πιστεύουμε, αγαπητές φίλες και αγαπητοί φίλοι, δεν θα μπορέσει να βγει από το σημερινό αδιέξοδο, από τη σημερινή βαθύτατη κρίση, αν δεν παρέμβει στον πυρήνα της θεσμικής υπόστασης του ελληνικού κράτους και των λειτουργιών του. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο και ως κυβέρνηση, ταυτόχρονα και παράλληλα με τα πολύ δυσάρεστα οικονομικά μέτρα που υποχρεωθήκαμε  να αποφασίσουμε και να θέσουμε σε εφαρμογή, έχουμε αποδυθεί σε έναν χωρίς τέλος αγώνα προκειμένου μεγάλες θεσμικές μεταρρυθμίσεις, τομές, αλλαγές, να πραγματοποιηθούν, ώστε να υπάρξει μόνιμος και όχι προσωρινός χαρακτήρας στην προσπάθεια, αλλά και μόνιμα και όχι προσωρινά αποτελέσματα στους κόπους του ελληνικού λαού.

Άλλωστε δεν είναι τυχαίο ότι το πρόγραμμα Καλλικράτης είναι ένας βασικός πυλώνας στο Πρόγραμμα Σταθερότητας αλλά και Ανάπτυξης και επίσης δεν είναι καθόλου τυχαίο, εμάς μάλιστα μας έκανε και ιδιαίτερα ευχάριστη εντύπωση πρέπει να σας πω, το γεγονός ότι αυτή η επισήμανση, χωρίς εμείς να έχουμε ασκήσει κάποια ιδιαίτερη πολιτική σε αυτή τη κατεύθυνση, επικοινωνιακή πολιτική, έχει επισημανθεί από κορυφαίους ευρωπαίους κοινοτικούς παράγοντες. Προχθές στο πλαίσιο της τοποθέτησης της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, ενημερωθήκατε, ενημερωθήκαμε, ότι υπήρξαν δηλώσεις και από τον κύριο Τρισέ, αλλά και από τον Αντιπρόεδρο της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, τον κύριο Παπαδήμα, που χωρίς ξανά λέω εμείς να έχουμε προλάβει να ενημερώσουμε κανένα από τα κοινοτικά Όργανα, τουλάχιστον του τραπεζικού τομέα ή της άσκησης νομισματικής πολιτικής στην Ευρωπαϊκή Ένωση, διαπιστώσαμε ότι μόνοι τους, με πρωτοβουλία τους, αναφέρθηκαν στο πρόγραμμα Καλλικράτης ως ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα, ως μία πολύ βασική απόδειξη για τη μεγάλη αλλαγή η οποία πραγματοποιείται αυτή τη στιγμή στην Ελλάδα, μία αλλαγή που δίνει ελπίδα ότι θα μπούμε πράγματι σε μία νέα εποχή.

Το συλλογικό μας κεκτημένο, γιατί αυτό είναι ο  Καλλικράτης, εμπεριέχει μία συνολική αντίληψη. Μια συνολική αντίληψη κοινή, που καθιστά τις αλλαγές ουσιαστικά ως μια μεγάλη δομική αλλαγή και ίσως για αυτό δεν είναι τυχαίο ότι έχει κερδίσει μια ευρύτατη  κοινωνική και πολιτική συναίνεση, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι δεν υπάρχουν πολιτικές απόψεις διαφορετικές, δεν υπάρχουν διαφωνίες ή και δεν θα υπάρξουν στην πορεία.

Χωρίς καμία διάθεση να υποτιμήσουμε αντίθετες απόψεις και κριτικές που εκφράζονται ή θα εκφραστούν, για εμάς όλες οι απόψεις είναι σεβαστές, έχουμε νομίζω όλοι πετύχει να θεωρείται αυτή η προσπάθεια ως ένα εθνικό εγχείρημα και αυτό το οποίο έχουμε όλοι κατακτήσει είναι ότι απαίτηση όλων σας, αλλά κυρίως της ελληνικής κοινωνίας σε ότι μας αφορά, είναι να δεσμευτούμε, αλλά κυρίως να πραγματοποιήσουμε τη δέσμευση ότι το όλο αυτό εγχείρημα θα πραγματοποιηθεί χωρίς καμία μικροκομματική σκοπιμότητα ή λογική. Χωρίς ακόμα αν θέλετε και καμία αλαζονική διάθεση της απόλυτης αλήθειας που εμείς κατέχουμε και που κανείς άλλος δεν μπορεί να συμβάλλει και να συνδιαμορφώσει μαζί μας σε αυτήν την πορεία.

Έχουμε αποδείξει και σήμερα θα επισημοποιήσω ότι κάθε άλλο από μια τέτοια αντίληψη διαπνέει τη δουλειά μας ως πολιτική ηγεσία του συγκεκριμένου Υπουργείου, στην πραγματικότητα ως ένα μέρος μιας κυβέρνησης στην οποία ο ελληνικός λαός πριν από λίγους μήνες έδωσε ακριβώς αυτήν την εντολή.

Σήμερα θα μιλήσουμε διεξοδικά για το πρόγραμμα Καλλικράτης, όχι γενικά. Καταρχήν θέλω όμως πριν μιλήσω διεξοδικά για το πρόγραμμα Καλλικράτης, να ξεκινήσω με ζητήματα που είχαν τεθεί στο Συνέδριό σας σε σχέση με τα τρέχοντα προβλήματα της Αυτοδιοίκησης, ιδίως τα οικονομικά.

Όπως γνωρίζετε, έχει ήδη εξοφληθεί η δεύτερη δόση των παρακρατηθέντων, των περίφημων και επειδή εδώ απευθύνομαι σε έμπειρους αυτοδιοικητικούς, γνωρίζετε πόσο δύσκολη ήταν η προσπάθεια να ανταποκριθούμε σε αυτήν την υποχρέωση, ειδικά σε αυτές τις εξαιρετικά δυσμενείς δημοσιονομικές συνθήκες, που υπό άλλες πολιτικές προϋποθέσεις, νομίζω όλοι κατανοείτε, ότι θα μας οδηγούσε στον πειρασμό να ισχυριστούμε ότι είναι τέτοιες που μας επιτρέπουν να διαμορφώσουμε διαφορετικά αυτές τις αποφάσεις.

Εξασφαλίσαμε σε ότι αφορά τη ΣΑΤΑ στην απόφαση για το 2010, να συμπεριληφθεί επιπλέον το ποσό των 240 εκατομμυρίων ευρώ, που αφορούσε οφειλές από τα προηγούμενα έτη. Η σχετική Κοινή Υπουργική Απόφαση υπογράφεται.

Επίσης, υπογράφτηκε μια νέα προγραμματική σύμβαση με  τίτλο ΣΥΝ-ΚΟΙΝΩΝΙΑ, αφού όπως γνωρίζετε, στην πρώτη διαπιστώθηκε πρόβλημα λόγω του ότι δεν είχε υποβληθεί σε προσυμβατικό έλεγχο.

Σε ότι αφορά επίσης ένα θέμα που τέθηκε και στο Συνέδριό σας, αλλά και στις κατ’ ιδίαν συναντήσεις μας είχε τεθεί, σε ότι αφορά την τροποποίηση για τον φόρο ζύθου, που αντιστοιχεί σε ένα ποσό της τάξης των 80 εκατομμυρίων ευρώ, του καταργηθέντος προγράμματος της απόκτησης εργασιακής εμπειρίας, εργασιακής απασχόλησης και τα λοιπά. Ισχύει η δέσμευσή μας στο ακέραιο και η σχετική πρόβλεψη εντάσσεται στο νομοσχέδιο του  Καλλικράτη με ρητή διάταξη.

Επόμενο σημείο είναι οι Κεντρικοί Αυτοτελείς Πόροι. Υπογράψαμε την Κοινή Υπουργική Απόφαση σύμφωνα με τις προτάσεις της ΚΕΔΚΕ. Υπογράψαμε αυτήν την ΚΥΑ με βάση τα προβλεπόμενα έσοδα του προϋπολογισμού του 2010, όπως γίνεται πάντοτε. Έχουν ήδη αποδοθεί τα δωδεκατημόρια του Ιανουαρίου και του Φεβρουαρίου.

Όσον αφορά στο ζήτημα των συμβασιούχων. Στο πλαίσιο της δέσμευσης της χώρας μας στο Πρόγραμμα Σταθερότητας και Ανάπτυξης, στο πλαίσιο της απόφασης του Υπουργικού Συμβουλίου, σύμφωνα με τις διατάξεις του νέου νόμου για τις προσλήψεις σύμφωνα με τις οποίες υπάγονται πλέον όλες οι διαδικασίες προσλήψεων στην αντικειμενική και αξιοκρατική διαδικασία του ΑΣΕΠ, εγκρίθηκαν 9.000 θέσεις συμβασιούχων για τους ΟΤΑ, 5.000 εξ αυτών ορισμένου χρόνου και 4.000 εξ αυτών συμβάσεις έργου, πέραν αυτών που θα εγκριθούν βεβαίως για τις Περιφέρειες, Δημοτικές Επιχειρήσεις.

Το αργότερο τις επόμενες ημέρες θα ολοκληρωθεί η κατανομή τους στους Δήμους βάσει των τελικών εγκρίσεων συμβάσεων έργου από το ΑΣΕΠ, που για πρώτη φορά τίθενται στην κρίση του.

Όλα αυτά βεβαίως θα τα αντιμετωπίσουμε από κοινού,  γιατί δεν υπάρχει καμία αμφιβολία ότι ταυτόχρονα με τη μεγάλη αλλαγή του Καλλικράτη που προετοιμάζουμε, προχωρούμε στην υλοποίηση μεγάλων και σημαντικών αλλαγών που αφορούν πλευρές της λειτουργίας του ελληνικού κράτους, άρα και της Ελληνικής Αυτοδιοίκησης, όπως για παράδειγμα οι νέες διαδικασίες για τις προσλήψεις, οι οποίες και θα αποδώσουν σίγουρα μια νέα πραγματικότητα, που πιστεύουμε ότι είναι χωρίς άλλο επιταγή του ελληνικού λαού, μια νέα πραγματικότητα αξιοκρατίας και διαφάνειας στη λειτουργία όλων των επιπέδων των θεσμών της οργανωμένης κοινωνίας.

Εμείς πιστεύουμε βαθιά και πιστεύουμε ότι μέσα από εκεί κτίζεται μια νέα σχέση εμπιστοσύνης με τον ελληνικό λαό, η οποία δεν μπορεί άλλο να περιμένει, δεν μπορεί άλλο να μην ανακτάται.

Όσον αφορά το πρόγραμμα Καλλικράτης. Πρώτο θέμα, το χρονοδιάγραμμα. Καταρχήν, επιτρέψτε μου να ξεκινήσω από την έως τώρα πορεία. Στις προγραμματικές δηλώσεις τον Οκτώβρη της κυβέρνησης, αλλά και στις πρώτες συναντήσεις που είχαμε κάνει με την ΚΕΔΚΕ, είχαμε δεσμευτεί για δύο πράγματα. Το πρώτο ότι θα παρουσιάσουμε εντός των εκατό πρώτων ημερών το σχέδιο των προβλεπόμενων αλλαγών. Δεύτερον, ότι εμείς, όπως πιστεύουμε ότι είχαμε και έχουμε την υποχρέωση, θα αναλάβουμε και την πολιτική ευθύνη για αυτό το οποίο θα παρουσιάσουμε. Δεν θα κρυφτούμε πίσω από την Αυτοδιοίκηση, δεν θα κοιτάξουμε να τη χρησιμοποιήσουμε ως ασπίδα για να μην αναλάβουμε το όποιο πολιτικό κόστος μπορεί να απορρέει από αυτές τις αποφάσεις.

Είπαμε ότι θα αξιοποιήσουμε στο έπακρο, όπως και κάναμε, αυτή την πολύ πλούσια και πολύ σημαντική δουλειά που έχει κάνει η Αυτοδιοίκηση όλα αυτά τα χρόνια και σε επίπεδο μελετών και σε επίπεδο διεργασιών, αλλά απέναντι στον ελληνικό λαό εμείς δεν θα βγάλουμε μπροστά την Αυτοδιοίκηση, αλλά όπως έχουμε υποχρέωση και καθήκον θα βγάλουμε τις αποφάσεις της κυβέρνησης.

Αυτό λοιπόν και κάναμε. Τώρα, θα προχωρήσουμε με άλλα λόγια ακριβώς όπως έχουμε δεσμευτεί. Εντός των ημερών ολοκληρώνουμε την επεξεργασία του θεσμικού πλαισίου. Αμέσως μετά μαζί με το ολοκληρωμένο θεσμικό πλαίσιο, θα γνωστοποιήσουμε την πρόταση της κυβέρνησης για την χωροθέτηση και όπως έχουμε από την πρώτη στιγμή πει, μέσα στον Μάιο ο Καλλικράτης θα ψηφιστεί, ώστε οι εκλογές να γίνουν για τους νέους Δήμους και τις Περιφέρειες τον Νοέμβριο κανονικά και βεβαίως να αναλάβουν τη λειτουργία τους την 1η Ιανουαρίου του 2011.

Γνωρίζετε πολύ καλά ότι από τον Ιανουάριο ξεκίνησε εντατικά τη δουλειά της η Νομοπαρασκευαστική Επιτροπή, οργανωμένη σε ομάδες εργασίας, με τη συμμετοχή των μελών της Επιστημονικής Επιτροπής, στελεχών της ΚΕΔΚΕ, του Υπουργείου βεβαίως και άλλων έγκριτων επιστημόνων, υπό την προεδρεία ενός εκ των κορυφαίων νομικών της χώρας, του Αντιπροέδρου του Συμβουλίου της Επικρατείας, κυρίου Σταυρόπουλου.

Είναι για όλους εμάς, είμαι βέβαιος και για εσάς, κρίσιμο το όλο εγχείρημα του Καλλικράτη να είναι νομικά απολύτως στέρεο. Απολύτως  ασφαλές από συνταγματική, από νομική άποψη. Δεν έχει η χώρα το περιθώριο να ταλαιπωρηθεί ξανά, αλλά και η Αυτοδιοίκηση βεβαίως, όπως στο παρελθόν, από συνταγματικές περιπέτειες, να το πω έτσι και για αυτό απαράβατος κανόνας από την πρώτη στιγμή, έναν κανόνα που θέλαμε ακριβώς με την παρουσία του Προέδρου του 3ου Τμήματος του Συμβουλίου της Επικρατείας να διασφαλίσουμε, είναι η απόλυτα ασφαλής νομική και συνταγματική προσέγγιση του όλου εγχειρήματος.

Η συμβολή της αντιπροσωπείας της ΚΕΔΚΕ στην Επιτροπή Παρακολούθησης, με επικεφαλής τον Αντιπρόεδρό της, τον κύριο Τζανακούλη, αλλά και την συμμετοχή των Προέδρων της Επιτροπής Οικονομικών και της Επιτροπής Θεσμών, των κ.κ. Μουράτογλου και Μαστοράκου, ήταν πολύ σημαντική, όπως θα ακούσετε παρακάτω. Είχαμε την ευκαιρία να εξειδικεύονται κατά τη διάρκεια της νομοπαρασκευαστικής προετοιμασίας οι θέσεις όλων όπως έχουν διατυπωθεί, να συζητούνται επιμέρους επιχειρήματα και να αναζητούνται από κοινού λύσεις σε ένα πνεύμα και το υπογραμμίζω αυτό, εξαιρετικά εποικοδομητικής συνεργασίας.

Θέλω να ευχαριστήσω όλους σας για την εξαιρετικά αυτή δημιουργική συμβολή.

Η πρόοδος που έχει σημειωθεί, που μου επιτρέπει να λέω ήγγικεν η ώρα, μου επιτρέπει ταυτόχρονα να σταθώ σε ορισμένες αναγκαστικά σε αυτή τη φάση βασικές επιλογές, στις οποίες  διαπιστώνεται η ενσωμάτωση των θέσεων της ΚΕΔΚΕ στις αντίστοιχες προβλέψεις του νομοσχεδίου.

Ξεκινώ από τις αρμοδιότητες. Οι Δήμοι πέραν των αρμοδιοτήτων που σήμερα ασκούν, αναλαμβάνουν την άσκηση στο πλαίσιο του Καλλικράτη, των αρμοδιοτήτων εκείνων που προσιδιάζουν στον Α’ Βαθμό Αυτοδιοίκησης, ώστε να εξασφαλίζουν την καλύτερη διαχείριση των τοπικών υποθέσεων και βεβαίως την καλύτερη εξυπηρέτηση των πολιτών.

Κύρια σημεία: οι πολεοδομικές αρμοδιότητες, που σήμερα ασκούνται στο Β’ Βαθμό, μεταφέρονται στο Α’. Έτσι, παραδείγματος χάριν, η έκδοση οικοδομικών αδειών, ο έλεγχος μελετών, αλλά και κάθε συναφούς χαρακτήρα αρμοδιότητες και πράξεις εφαρμογής, μεταφέρονται στους Δήμους.

Για το σκοπό αυτό ενισχύονται και από το προσωπικό των Τεχνικών Υπηρεσιών Δήμων και Κοινοτήτων, που καταργούνται και το προσωπικό τους μεταφέρεται στους Δήμους.

Στους Δήμους μεταφέρονται οι πολιτικές για την πρόνοια, καθώς και οι προνοιακές υπηρεσίες, που σήμερα ασκούνται στο Β’ Βαθμό, ενώ ταυτόχρονα αναλαμβάνουν παραδείγματος χάριν την έκδοση πιστοποιητικών οικονομικής αδυναμίας, τη χορήγηση κάρτας αναπηρίας, την καταβολή επιδομάτων, τη χορήγηση άδειας ίδρυσης και λειτουργίας ιδρυμάτων παιδικής πρόνοιας σε ιδιώτες, καθώς και σε συλλόγους ή σωματεία, τη χορήγηση άδειας ίδρυσης και λειτουργίας ιδιωτικών παιδικών ή βρεφονηπιακών σταθμών.

Το ίδιο ισχύει στον τομέα της υγείας και της δημόσιας υγιεινής. Οι Δήμοι αναλαμβάνουν τις σχετικές αρμοδιότητες, εποπτικές και άλλες, όπως τη διοργάνωση διενέργειας εμβολιασμών, την υλοποίηση προγραμμάτων δημόσιας υγιεινής, που οργανώνονται από το Υπουργείο Υγείας και Κοινωνικής Αλληλεγγύης ή από άλλους φορείς ή και χρηματοδοτούνται από πόρους της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Στον τομέα της παιδείας, το σχολείο γίνεται αποκλειστικά υπόθεση του Δήμου. Αναλαμβάνουν τις αρμοδιότητες για ανέγερση σχολείων και την κατανομή πιστώσεων στις Σχολικές Επιτροπές για την επισκευή και συντήρηση των σχολικών κτιρίων.

Από το Β’ Βαθμό οι Δήμοι αναλαμβάνουν τη μεταφορά μαθητών από τον τόπο διαμονής στο σχολείο φοίτησης.

Εντός των διοικητικών τους ορίων, μπορούν να αποφασίζουν την διακοπή μαθημάτων λόγω έκτακτων  συνθηκών.

Αποκτούν επίσης αρμοδιότητες στον τομέα της δια βίου μάθησης, όπως τη δυνατότητα ίδρυσης, λειτουργίας και εποπτείας κέντρου δια βίου μάθησης, όπως σχολές γονέων και κέντρα κατάρτισης.

Στον τομέα του εμπορίου, οι Δήμοι αναλαμβάνουν την  δυνατότητα έκδοσης αποφάσεων για την ίδρυση, τη διάλυση και τον καθορισμό του τρόπου λειτουργίας των λαϊκών αγορών, τη συγκρότηση επιτροπών για τον έλεγχο των πολιτών, παραγωγών και επαγγελματιών των λαϊκών αγορών, την εφαρμογή της ισχύουσας νομοθεσίας για τη χορήγηση αδειών εκμετάλλευσης περιπτέρων και άλλα.

Στον τομέα της τοπικής ανάπτυξης, οι Δήμοι αποκτούν τη δυνατότητα για τη μελέτη και την εκτέλεση έργων τεχνικής υποδομής τοπικής σημασίας που αφορούν στη γεωργία, στην κτηνοτροφία, κτηνοτροφία και αλιεία, και ιδίως αυτών που σχετίζονται με την αγροτική οδοποιία.

Αναλαμβάνουν την άσκηση εποπτείας των Τοπικών Οργανισμών Εγγείων Βελτιώσεων.

Στον τομέα των μεταφορών αναλαμβάνουν όσες αρμοδιότητες εμπίπτουν με τις αστικές τοπικού επιπέδου αρμοδιότητες, όπως παραδείγματος χάριν τα σχετικά με τις γραμμές των λεωφορείων. Στους Δήμους μεταφέρονται και οι αρμοδιότητες του Β’ Βαθμού στα ζητήματα αστικής και δημοτικής κατάστασης.

Όπως διαπιστώθηκε και στην Επιτροπή Παρακολούθησης, αγαπητές και αγαπητοί, μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου της ΚΕΔΚΕ, υπάρχει σύγκλιση στο ζήτημα των αρμοδιοτήτων που αποδίδονται στο Α’ Βαθμό, αφού όλες οι παραπάνω θέσεις της ΚΕΔΚΕ, γιατί στην πραγματικότητα αυτό σας ανέφερα, ενσωματώνονται στο νόμο.

Δύο πρόσθετες επισημάνσεις. Στο πλαίσιο της νησιωτικότητας, ο Α’ Βαθμός θα αποκτήσει ακόμα περισσότερες αρμοδιότητες στη βάση της προσέγγισης που θέλει το νησιωτικό Δήμο λόγω της φύσης, της γεωγραφικής φύσης των νησιών, πραγματικό κυβερνείο. Μια παλιά, ιστορική θα τη χαρακτήριζα, θέση της ΚΕΔΚΕ.

Βεβαίως μία άλλη ιδιαιτερότητα είναι οι μητροπολιτικές λειτουργίες στην Αττική και τη Θεσσαλονίκη. Εκεί όπως είναι φυσικό, η διαχείριση των μητροπολιτικού χαρακτήρα, δηλαδή υπερτοπικού χαρακτήρα λειτουργιών που σήμερα ασκούνται είτε από το κεντρικό κράτος, είτε από τους επιμέρους Δήμους, όπως παραδείγματος χάριν του υπερτοπικού πρασίνου, αλλά και των μητροπολιτικών οδικών αξόνων και ρυθμίσεων, θα ασκείται ενιαία σε μητροπολιτικό επίπεδο.

Υπογραμμίζεται: μεταφορά αρμοδιοτήτων για το νομοσχέδιο Καλλικράτης, σημαίνει μεταφορά του αντίστοιχου προσωπικού και των  σχετικών πόρων. Η αρχή αυτή θα τηρηθεί απαρέγκλιτα. Δεν θα επαναληφθεί δηλαδή το φαινόμενο να μεταφέρονται απλώς ευθύνες, χωρίς την εξασφάλιση των απαραίτητων προϋποθέσεων.

Στο σημείο βεβαίως αυτό, πρέπει να τονίσω ότι κάθε μεταβολή, γιατί θα υπάρξουν τέτοιες μεταβολές σημαντικές, που αφορά στους εργαζόμενους, όπου αυτή είναι αναγκαία, θα γίνει με τρόπο που σέβεται τα κατοχυρωμένα δικαιώματά τους.

Για το σκοπό αυτό άλλωστε θα υπάρξουν και συναντήσεις με τους εκπροσώπους των εργαζομένων, με τους οποίους θα υπάρξει η αναγκαία συνεννόηση, διαβούλευση, για τα ζητήματα αυτά.

Επαναλαμβάνω τη δέσμευση ότι όπου διαπιστωθεί ότι υπάρχει μετά από όλες αυτές τις μετακινήσεις και αλλαγές, ανάγκη πρόσληψης επιστημονικού προσωπικού, έχει προβλεφθεί η δυνατότητα αυτό να καλυφθεί με προσλήψεις μέσω ΑΣΕΠ.

Κατά τη μεταφορά των αρμοδιοτήτων αποφασιστικής σημασίας είναι σημαντικό να διασφαλίσουμε μια ομαλή μετάβαση που θα εξασφαλίσει στην πραγματικότητα ότι σε καμία περίπτωση δεν θα έχουμε επιπτώσεις στο επίπεδο των διοικητικών υπηρεσιών που απολαμβάνει ο πολίτης.

Για αυτό είναι απαραίτητο και εξασφαλίζουμε τους μηχανισμούς μετάβασης που θα επιτρέψουν μέχρι όπου κάθε νέος Καλλικράτειος Δήμος να είναι σε θέση να ασκήσει πλήρως το σύνολο των αρμοδιοτήτων που μεταφέρονται στον Α’ Βαθμό, αυτές να εξακολουθήσουν να προσφέρονται απρόσκοπτα σε κάθε δημότη.

Λέω ένα παράδειγμα, για να γίνει κατανοητό. Σε όσους Δήμους δεν λειτουργεί, που δεν θα μπορεί να λειτουργεί από 1/1/2011 Πολεοδομία, σε αυτούς θα παρέχεται πλήρης διοικητική υποστήριξη από τους Δήμους στους οποίους θα λειτουργεί πλήρως στελεχωμένη σχετική Υπηρεσία και σας παρακαλώ αυτό σημειώστε το σημαντικά, διότι αυτό που μόλις σας είπα δίνει απάντηση σε ένα μείζον, το οποίο καλώς η Αυτοδιοίκηση το θεωρεί μείζον θέμα, ότι άλλο Α’ Βαθμός, άλλο Β’ Βαθμός. Η σχέση τους, δεν είναι σχέση ιεραρχίας και δεν θέλαμε και δεν θέλουμε σε καμία περίπτωση από το νομοσχέδιο Καλλικράτης να προκύπτει μια τέτοια σχέση μεταξύ των δύο Βαθμών. Θέλουμε να υπάρχουν μεταξύ των δυο Βαθμών Αυτοδιοίκησης καθαρές σχέσεις, διακριτές σχέσεις, οι οποίες θα επιτρέπουν σε κάθε ένα από αυτούς τους δύο Βαθμούς να ασκούν τις αρμοδιότητες που τους αποδίδονται κατά τρόπο ολοκληρωμένο, κατά τρόπο διακριτό, κατά τρόπο που δεν θα δημιουργεί τη σύγχυση ότι ο Α’  Βαθμός λειτουργεί και θεσπίζεται στο νέο σχέδιο Καλλικράτης ως ένας Βαθμός που λειτουργεί υπό τον Β’, αλλά είναι ένας Βαθμός που λειτουργεί δίπλα στον Β’, για να ασκεί  τα καθήκοντα και τις αρμοδιότητες που του έχουν ανατεθεί.

Άρα, η διαδικασία της μετάβασης θα έχει όλες τις ασφαλιστικές δικλείδες ώστε η άσκηση των αρμοδιοτήτων να συνεχιστεί χωρίς κλυδωνισμούς.

Μια μικρή εξαίρεση είμαστε υποχρεωμένοι από τη μελέτη που κάνουμε όλο αυτό το διάστημα να ισχύσει για τους μικρούς νησιωτικούς και ορεινούς Δήμους, για τους οποίους θα προβλεφθούν πάγιες ρυθμίσεις για την κάλυψή τους σε τομείς όπου δεν έχουν, αλλά και δεν μπορούμε να υποθέσουμε ότι στο προβλεπτό μέλλον θα αποκτήσουν τις αντίστοιχες Υπηρεσίες.

Όσον αφορά θέματα διακυβέρνησης, Νομικών Προσώπων και της καταστατικής θέσης των αιρετών. Ας ξεκινήσουμε από τα ζητήματα της διακυβέρνησης. Καταρχήν δεν θα επεκταθώ τώρα, για να μην σας κουράσω, σε ζητήματα στα οποία έχει ούτως ή άλλως διαπιστωθεί εξ αρχής μία ευρύτερη συναντίληψη, όπως για παράδειγμα στην αναβάθμιση του Δημοτικού Συμβουλίου και των Επιτροπών του, τη λειτουργία των Τοπικών και Θεματικών Αντιδημάρχων, καθώς και της Εκτελεστικής Επιτροπής, την οποία θα συναποτελούν με το Δήμαρχο ή τη λειτουργία του Δημοτικού Συμπαραστάτη, όπως τελικά θα τον ονομάσουμε και της Επιτροπής Διαβούλευσης ή τα αναβαθμισμένα Τοπικά Συμβούλια.

Θέλω τώρα να αναδείξω το αποφασιστικό βήμα με το οποίο συμφωνούμε να προχωρήσουμε στον χώρο των Νομικών Προσώπων Δημοσίου Δικαίου και στις Επιχειρήσεις των ΟΤΑ. Συγχωνεύουμε λοιπόν τον σύνολο των Επιχειρήσεων σε μία ανά κάθε κατηγορία. Σημαντικό εξορθολογισμό, όπως είναι προφανές, θα πετύχουμε επίσης με την πρότασή σας, η οποία και αυτή ενσωματώνεται στο νόμο, για τη δημιουργία μιας Σχολικής Επιτροπής για την Πρωτοβάθμια και μία για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση, σε κάθε Δήμο. Μόνο αυτές οι δύο επιλογές θα οδηγήσουν τα δύο αυτά Νομικά Πρόσωπα και όχι τα παραρτήματά τους, που θα παραμείνουν βέβαια σε κάθε σχολικό συγκρότημα, σε μια πολύ μεγάλη αλλαγή του τοπίου.

Με τις αποφάσεις αυτές προχωρούμε στο χώρο των Νομικών Προσώπων των Δήμων σε ακόμα τολμηρότερα βήματα. Μειώνουμε, μετά την πρότασή σας, ακόμα περισσότερο τον συνολικό αριθμό τους, εξορθολογίζοντας βεβαίως ταυτόχρονα τη λειτουργία τους.

Για την καταστατική θέση των αιρετών, ήρθε η ώρα να προχωρήσουμε σε απαραίτητες εδώ και καιρό αποφάσεις, που κατά τη γνώμη μας εναρμονίζονται με τη συνολική αντίληψη του νέου Καλλικράτειου Δήμου. Περνάμε στην πρόβλεψη μιας αποζημίωσης, που θα κλιμακώνεται κατά τρόπο που αντιστοιχεί στο ρόλο, αλλά και στα καθήκοντα που για την πρόοδο του κοινωνικού συνόλου εκπληρώνουν οι αιρετοί, αλλά και οι Δήμοι της χώρας ως θεσμοί.

Όσον αφορά τα εκλογικά ζητήματα. Ίσως εδώ έχει από την μέχρι τώρα ανάλυσή μας, διαπιστωθεί και η μόνη απόκλιση στις καταρχήν προσεγγίσεις μας. Αυτή αφορά στον τρόπο με τον οποίο θα οργανώνεται η εκλογική περιφέρεια στο πλαίσιο των Καλλικράτειων Δήμων.

Καταρχήν να πούμε ποια είναι η κοινή μας αφετηρία. Η κοινή μας αφετηρία είναι ότι αποδεχόμαστε την ανάγκη διασφάλισης και εμείς και η Αυτοδιοίκηση, της αναλογικής εκπροσώπησης των δημοτών κάθε συνενούμενου Δήμου, ανάλογα βεβαίως με τον πληθυσμό του, στο νέο Δημοτικό Συμβούλιο. Αυτή είναι κοινή μας αφετηρία.

Όπως γνωρίζετε, αρχικά στο κείμενο της διαβούλευσης προτείναμε η εκλογή των Δημοτικών Συμβούλων που αναλογούν σε κάθε συνενούμενο Δήμο, να γίνεται από τους αντίστοιχους δημότες.

Στην πρότασή της η ΚΕΔΚΕ, οι Δημοτικοί Σύμβουλοι προτείνεται να ψηφίζονται από το σύνολο των ψηφοφόρων του νέου Δήμου και να εκλέγονται με ποσόστωση ανάλογη με τον πληθυσμό του κάθε συνενούμενου Δήμου.

Το σχήμα αυτό δυστυχώς φαίνεται ότι εγείρει σοβαρές συνταγματικές επιφυλάξεις και όπως είπαμε από την προηγούμενη αναφορά, είμαστε υποχρεωμένοι να αποφύγουμε κάθε ρύθμιση που θα μπορούσε να αμφισβητηθεί, πόσο μάλλον μια τέτοια ρύθμιση που αφορά τον τρόπο εκλογής και συγκρότησης των Δημοτικών Συμβουλίων, άρα το κέντρο λήψης αποφάσεων του Δήμου.

Πρέπει για αυτό και αυτό θα κάνουμε, να συζητήσουμε διεξοδικά ώστε να καταλήξουμε και εδώ σε μία απόλυτα ασφαλή λύση, που θα λαμβάνει υπόψη της, θα μεριμνά και θα επιτυγχάνει να υλοποιεί τον στόχο που η Αυτοδιοίκηση θέλει και τον οποίο σας προανέφερα προηγουμένως.

Όσον αφορά την εποπτεία. Το νέο σύστημα εποπτείας το οποίο εισάγεται και με το οποίο διαφοροποιείται πλήρως η έως τώρα πρακτική, είναι πράγματι ένα πολύ σημαντικό καινούργιο βήμα. Δημιουργείται μια υψηλού κύρους και αναβαθμισμένης στελέχωσης αυτοτελής Υπηρεσία Εποπτείας. Ανεξαρτητοποιείται πλήρως από τον επικεφαλής της αποκεντρωμένης διοίκησης, από τον σημερινό Γενικό Γραμματέα της Περιφέρειας. Ο έλεγχος νομιμότητας κυριολεκτικά μπαίνει και αυτός σε μία νέα εποχή και απαλλάσσεται από κάθε υπόνοια πολιτικής ή ακόμα χειρότερα και κομματικής σκοπιμότητας στη λήψη αποφάσεων σχετικών με την νομιμότητα της λειτουργίας, αποκλειστικά σχετικών με τη νομιμότητα της λειτουργίας των ΟΤΑ. Είναι μια μεγάλη κακοδαιμονία, είναι αν θέλετε ένα μεγάλο καρκίνωμα και αυτό, από το οποίο θέλουμε να απαλλάξουμε την Αυτοδιοίκηση, ακριβώς ως αποτέλεσμα μιας αντίληψης την οποία θέλουμε να είναι διαρκώς στην κρίση σας, να διαπερνά όλες τις νομοθετικές μας πρωτοβουλίες, είτε αυτές έχουν να κάνουν με το σύστημα προσλήψεων, είτε σήμερα που ξεκινά η συζήτηση και ολοκληρώνεται αύριο με την ψήφιση του νέου νομοσχεδίου για τον τρόπο στελέχωσης της δημόσιας διοίκησης και ανάδειξης των διευθυντικών της στελεχών, είτε πολύ περισσότερο ή το ίδιο ακριβώς και με το πρόγραμμα Καλλικράτης.

Είναι μια συνολική αντίληψη η οποία, φίλες και φίλοι, ήρθε η ώρα να πει στην πράξη ότι δεν είναι το κράτος και η διοίκηση όργανο της κυβέρνησης που ο ελληνικός λαός εμπιστεύτηκε στις τελευταίες εκλογές. Έτσι δεν είναι και η Αυτοδιοίκηση, πολύ περισσότερο ο έλεγχος της νομιμότητας πρέπει να αποδεικνύεται ότι καμία απολύτως σχέση δεν έχει, δυστυχώς με πρακτικές που στο παρελθόν όλοι έχουμε ζήσει, πρακτικές οι οποίες είχαν μέσα τους όχι πάντα δικαιολογημένα, πάντως το είχαν διαρκώς, το σπέρμα της αμφιβολίας για την αμεροληψία των όποιων αποφάσεων, των όποιων επιλογών.

Ας πάμε τώρα στο μείζον ζήτημα των πόρων, των οικονομικών του Καλλικράτη. Πρώτο και πάγιο αίτημα της ΚΕΔΚΕ ήταν η χρηματοδότηση των Κεντρικών Αυτοτελών Πόρων με ένα σύστημα δυναμικών πόρων που να εξασφαλίζει σε βάθος χρόνου τις ανάγκες των Δήμων.

Όπως και εσείς έχετε προτείνει, το καλάθι των Κεντρικών Αυτοτελών Πόρων θα περιλαμβάνει, πρώτον, τον Φόρο Εισοδήματος Φυσικών και Νομικών Προσώπων, δεύτερον, τον Φόρο Προστιθέμενης Αξίας και τρίτον, τον Φόρο Ακίνητης Περιουσίας. Βεβαίως, επειδή είναι το φορολογικό νομοσχέδιο σε εξέλιξη, ο Φόρος Ακίνητης Περιουσίας όπως αυτός θα καθοριστεί αλλά και θα ονομάζεται στο νέο φορολογικό νομοσχέδιο που θα κατατεθεί.

Με αυτόν τον τρόπο δημιουργούμε ένα ισόρροπο χρηματοδοτικό μείγμα που μπορεί να καλύψει τις ανάγκες των Δήμων σε βάθος χρόνου, που ήταν και είναι σκοπός σας και σκοπός μας, αλλά και παράλληλα ένα χρηματοδοτικό μείγμα που να μπορεί να αντέξει σε επιμέρους διαφοροποιήσεις της οικονομικής συγκυρίας.

Σας υπενθυμίζω ότι τα τελευταία χρόνια οι ρυθμοί αύξησης των ΚΑΠ της Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης ήταν εξαιτίας του μείγματος, υπερδιπλάσιοι των ΚΑΠ της Πρωτοβάθμιας Αυτοδιοίκησης. Κυρίως αυτό προήλθε λόγω της διαφορετικής δυναμικής του Φόρου Προστιθέμενης Αξίας.

Η συμμετοχή των Δήμων στα έσοδα του Φόρου Ακίνητης Περιουσίας, συμβάλλει επίσης και στην εναρμόνιση του τοπικού φορολογικού συστήματος με το ευρωπαϊκό κεκτημένο.

Ένα θέμα προς διευκρίνιση παραμένει το ποσοστό συμμετοχής των παραπάνω φόρων στο χρηματοδοτικό μείγμα των νέων Δήμων, βεβαίως και το ύψος τους. Είναι φανερό ότι αυτό θα οριστικοποιηθεί με την οριστικοποίηση του συνόλου των  αρμοδιοτήτων και τον προσδιορισμό των πόρων που τις συνοδεύουν, γιατί αλλιώς θα ήμασταν ανακόλουθοι.

Σε κάθε περίπτωση όμως, θα διασφαλίσουμε την πλήρη και ουσιαστική εφαρμογή της παραγράφου 5 του άρθρου 102 του Συντάγματος. Όλες οι αρμοδιότητες που θα μεταφερθούν, θα συνοδεύονται από τους ανάλογους πόρους. Η μεταφορά αρμοδιότητας όμως, δεν είναι, όπως όλοι πολύ καλά γνωρίζετε, μια νομοθετική διάταξη και πόροι. Είναι μεταφορά προσωπικού, είναι μεταφορά υλικοτεχνικών υποδομών και εξοπλισμού, μεταφορά σε ορισμένες περιπτώσεις ολόκληρων Υπηρεσιών.

Για τον λόγο αυτό θεσπίζουμε ότι όλες οι αρμοδιότητες θα μεταφερθούν βάσει διαφανούς και αντικειμενικού Επιχειρησιακού Προγράμματος που θα διατυπωθεί και βεβαίως θα εφαρμοστεί στο πλαίσιο του Προγράμματος Ελληνική Αρχιτεκτονική Διοίκησης Αυτοδιοίκησης, του Προγράμματος ΕΛ.Α.Δ.Α.

Συμφωνούμε επίσης με τη θέση σας, με τη θέση της ΚΕΔΚΕ, στην ανάγκη εξυγίανσης των Δήμων. Μία παρέμβαση. Το συμφωνούμε πια δεν είναι μια ρητορική ή μια ακόμη πολιτική δέσμευση. Το συμφωνούμε και όλα αυτά τα οποία αναφέρω σε αυτήν την παρέμβαση, είναι συμφωνούμε άρα υπάρχουν ήδη στο νομοσχέδιο που ετοιμάζεται. Δεν είναι συμφωνούμε και θα. Είναι ανακοινώσεις ότι αυτή η συμφωνία στην οποία αναφέρομαι, εμπεριέχεται ήδη σε διατάξεις του νομοσχεδίου, ενός νομοσχεδίου που θα σας πω, θα σας το πω τώρα, θα έχει πολύ μεγάλη έκταση. Θα ξεπερνά με το καλό τις 400 σελίδες.

Λοιπόν, συμφωνούμε με τις θέσεις σας για την ανάγκη εξυγίανσης των Δήμων που περιέρχονται σε αδυναμία να ανταποκριθούν στις υποχρεώσεις τους. Το πρόβλημα δηλαδή της υπερχρέωσης ορισμένων Δήμων. Δεν μπορούμε, πιστεύουμε ακράδαντα, να αντέχουμε πλέον σαν χώρα να αφήνουμε να διαιωνίζονται τέτοιες καταστάσεις και ο Καλλικράτης είναι μια οριακή στιγμή που πρέπει και αυτό το θέμα να αντιμετωπιστεί.

Από αυτήν την άποψη, ένα πρόγραμμα εξυγίανσης των υπερχρεωμένων Δήμων, αλλά και διαφανείς, αντικειμενικοί και σύγχρονοι κανόνες που χρησιμοποιούνται άλλωστε σε όλες σχεδόν τις ευρωπαϊκές τοπικές αυτοδιοικήσεις, είναι σκοπός μας, ώστε πέραν όλων των άλλων να μην δημιουργήσουμε μία νέα γενιά προβληματικών Δήμων. Μάλιστα είναι μεγάλη πρέπει να σας πω και προσωπικά ικανοποίηση, που στην Επιτροπή Διαβούλευσης υπήρξε απόλυτη σύγκλιση και σε αυτό το θέμα.

Ενσωματώνεται τέλος η θέση της ΚΕΔΚΕ να υπαχθεί το σύνολο των Δήμων, αλλά και των Νομικών Προσώπων τους, στον προληπτικό έλεγχο του Ελεγκτικού Συνεδρίου και στην εφαρμογή σε όλους τους Δήμους του διπλογραφικού συστήματος και της αναλυτικής λογιστικής.

Συνοψίζοντας, αγαπητές και αγαπητοί φίλοι, την πρόοδο που έχει επιτευχθεί στο θεσμικό πλαίσιο, νομίζω ότι έχουμε στη διάθεσή μας ένα ευρύτατο πεδίο σύγκλισης ως αποτέλεσμα, ως πράξη. Η Επιτροπή Παρακολούθησης βεβαίως μπορεί να εξακολουθήσει τη συνεργασία με την Νομοπαρασκευαστική Επιτροπή με τον ίδιο αποδοτικό και εντατικό τρόπο και για τα υπόλοιπα θέματα που παραμένουν προς διευκρίνιση και ασφαλώς η ΚΕΔΚΕ θα έχει στη διάθεσή της και όλες οι Τοπικές Ενώσεις, όλοι οι Δήμοι της χώρας, έγκαιρα το διαμορφωμένο προσχέδιο, ώστε επί αυτού να μπορεί να συνεχιστεί η επεξεργασία των επιμέρους διατάξεων.

Έχοντας μιλήσει για όλα αυτά, ας μιλήσω τώρα για ένα από τα τελευταία σημεία αυτής της παρέμβασής μας, που αφορά στην χωροθέτηση των Δήμων. Όπως έχουμε δεσμευτεί, η πρόταση για τη χωροθέτηση θα δημοσιοποιηθεί αμέσως μετά την ολοκλήρωση του νομοθετικού πλαισίου, το αμέσως δηλαδή προσεχές διάστημα. Είναι γνωστό ότι τα κριτήρια του Καλλικράτη βασίζονται σε αυτά της Κυλλήνης.

Είχαμε μιλήσει για έως 370 Δήμους και μάλιστα ενώ αρχικά αυτή η επιλογή είχε προκαλέσει κάποιες εύλογες συζητήσεις, νομίζω ότι τώρα μας δίνεται πολύ απλά η δυνατότητα να εξηγήσουμε την αξία εκείνης της αναφοράς.

Γιατί το είχαμε κάνει αυτό; Το είχαμε κάνει προκειμένου σε μία εθνική κλίμακα και χωρίς να έχουμε κατά νου Νομό-Νομό, Δήμο-Δήμο, χωρίς βεβαίως να υπάρχει καμία χωροθέτηση, να προσανατολίσουμε και την τάξη μεγέθους που προκύπτει από την εφαρμογή των κριτηρίων.

Όπως γνωρίζετε, αυτή η τάξη μεγέθους δεν είναι αυθαίρετη. Μάλιστα, πολλές φορές και μελέτες της Αυτοδιοίκησης και αναφορές των στελεχών της, των εκπροσώπων της, είχαν κάνει αναφορές τέτοιου τύπου, με τον έναν ή με τον άλλο τρόπο, είτε αριθμητικά, είτε ποσοστιαία. Πάντως είναι σαφές ότι αποδείχτηκε σκόπιμη η αποσαφήνιση της τάξης μεγέθους γιατί ήδη υπάρχει ένας προβληματισμός που εύκολα εμείς μπορεί πια να αποδείξουμε ότι δεν είναι βάσιμος και δεν μας αφορά.

Σας λέω ένα παράδειγμα χαρακτηριστικό που το χρησιμοποιούμε σε αντίστοιχες συζητήσεις. Αν είχαμε ποτέ στο μυαλό μας ότι το μοντέλο που πρέπει στη χώρα είναι να πάμε είτε για παράδειγμα σε πολύ μεγάλους Δήμους, είτε να πάμε σε συνενώσεις πολύ μεγάλων Δήμων, των 100.000, των 70.000, δεν θα προέκυπτε ως τάξη μεγέθους ένας τέτοιος αριθμός σαν αυτός που σας έχουμε αναφέρει, το μέχρι 370, αλλά θα πηγαίναμε σε αυτή τη περίπτωση σε προσεγγίσεις του τύπου ότι ο νέος χάρτης της Αυτοδιοίκησης της χώρας θα περιλαμβάνει έως 150 Δήμους. Αυτό νομίζω ότι είναι κάτι το οποίο μπορεί εύκολα να το κατανοήσει κανείς.

Από την άλλη, το αυτοδιοικητικό πρότυπο που ορίζεται από τις αρμοδιότητες, αλλά και το σύστημα διακυβέρνησης στο οποίο θεμελιώνεται ο Καλλικράτης, αυτό που μας ενδιαφέρει είναι να αντιστοιχεί σε βιώσιμους, εύρωστους, ισχυρούς Δήμους. Με λίγα λόγια θέλουμε να μην κάνουμε άνω-κάτω την Ελλάδα, πρέπει να μην κάνουμε άνω-κάτω την Ελλάδα κάθε δέκα χρόνια. Πρέπει να αναλάβουμε εμείς πρώτοι την πολιτική ευθύνη, το όποιο πολιτικό κόστος μπορεί να συνεπάγεται η απόφασή μας, ώστε να πάμε σε αυτό που σήμερα εκτιμούμε ότι είναι ορθό και ωφέλιμο για τον τόπο και όχι να καθυστερήσουμε τη λήψη αποφάσεων ώστε ίσως κάποιοι άλλοι σε τέσσερα-πέντε χρόνια να χρειαστεί να ξανά κάνουν ένα νέο κύμα συνενώσεων.

Αυτό δεν σημαίνει ότι είναι κανείς σε θέση να γνωρίζει για πάντα ποια είναι η μόνιμη λύση. Πάντοτε μιλούμε με τα σημερινά δεδομένα και δεν έχουμε επίσης καμία αμφιβολία ότι η ζωή παράγει συνεχώς προβλήματα, συνεχώς προτεραιότητες, οι οποίες σύντομα κάποια στιγμή θα δώσουν στη χώρα τη δυνατότητα να ξανά σκεφτεί για όλα αυτά. Όμως τουλάχιστον να ξέρουμε ότι αυτό που σήμερα θεωρήθηκε σωστό, ορθό και ωφέλιμο για τον τόπο, το πράξαμε χωρίς να υπολογίζουμε το πολιτικό κόστος.

Δεν θα έχουμε λοιπόν μικρές ενότητες που ήδη σήμερα δυσλειτουργούν και αδυνατούν να υπηρετήσουν τον πολίτη, αλλά και να βοηθήσουν την αναπτυξιακή προσπάθεια, μέγα ζητούμενο για την Ελλάδα και βέβαια δεν θα μπορούν ακόμα περισσότερο στο μέλλον αν τους δώσουμε και τις νέες αρμοδιότητες που ο Καλλικράτης θα τους δώσει.

Από αυτόν τον κανόνα και το υπογραμμίζω, δεν θα υπάρξει καμία εξαίρεση. Το πιο σημαντικό για το οποίο θέλω ενώπιόν σας για μια ακόμα φορά να δεσμευτώ, είναι ότι η εφαρμογή των κριτηρίων θα είναι ενιαία, συνεπής, ομοιογενής. Υπάρχουν βεβαίως ιδιαιτερότητες, παραδείγματος χάριν, σεβόμαστε απόλυτα την ιδιαιτερότητα κάθε τόπου, είτε αυτή αφορά την ιστορική μνήμη, είτε αφορά την παράδοση, είτε αφορά κάθε άλλη ιδιαιτερότητα που κάνουν κάθε χωριό αυτής της χώρας πραγματικά ξεχωριστό και μοναδικό. Κανείς δεν σφάλει, κανείς δεν υπερβάλλει, όταν ξεκινά μία συζήτηση μαζί μας, είτε στη Βουλή Βουλευτές, είτε έξω από τη Βουλή πολίτες, είτε μέσα σε αυτοδιοικητικούς χώρους αυτοδιοικητικοί, όταν ξεκινά από τη φράση και λέει «Ξέρετε όμως, εμείς έχουμε την εξής ιδιαιτερότητα». Κανείς δεν κάνει λάθος όταν το λέει αυτό. Κανείς δεν υπερβάλλει, κανείς δεν  μιλάει τεχνητά για μια πραγματικότητα.

Αυτήν την ιδιαιτερότητα εμείς θα φροντίσουμε, θα κάνουμε τα αδύνατα δυνατά και να την τιμήσουμε και να την διασφαλίσουμε.

Λύση είναι η ανάδειξη όλου αυτού του πλούτου της ιδιαιτερότητας κατά τη γνώμη μας, μέσα από ισχυρούς και βιώσιμους Δήμους.

Βεβαίως εδώ υπάρχουν οι γνωστοί περιορισμοί, που σχετίζονται με την ορεινότητα και τη νησιωτικότητα. Ξεκινώ λίγο με τη νησιωτικότητα.

Η νησιωτικότητα μας αποσυνδέει από τα κριτήρια του μεγέθους του πληθυσμού υποχρεωτικά. Εκεί θα έχουμε ανεξαιρέτως πληθυσμού την αρχή ένα νησί-ένας Δήμος, εκτός ασφαλώς από των εύλογων εκείνων εξαιρέσεων όπου πολύ μικρά νησιά εξυπηρετούνται λόγω της εγγύτητάς τους που αίρει την απομόνωση, που συνιστά τελικά τον πυρήνα της νησιωτικότητας.

Το ίδιο ισχύει και για τους ορεινούς Δήμους. Υπάρχουν όπως γνωρίζετε, όρια που θέτει η ίδια η γεωμορφολογία  και τα οποία οφείλουμε να σεβαστούμε. Ασφαλώς όμως και εδώ η ορεινότητα ορίζεται αντικειμενικά και εφαρμόζεται με συνέπεια σε όλη τη χώρα.

Πρέπει τέλος να λάβουμε υπόψη μας τα όρια τα οποία μας θέτει η υπάρχουσα διοικητική διάρθρωση σε Περιφέρειες και Νομούς. Δεν μπορούμε να το ξεπεράσουμε. Πρέπει να είμαστε ιδιαίτερα προσεκτικοί διότι σε καμία περίπτωση δεν πρέπει να κινηθούμε, ξανά λέω, με τρόπο νομικά επισφαλή. Γνωρίζετε για παράδειγμα, ότι τα όρια των Νομών ταυτίζονται σήμερα με τον ισχύοντα εκλογικό νόμο, με τα όρια των εκλογικών περιφερειών των εθνικών εκλογών. Δεν θα έπρεπε λοιπόν σε καμία περίπτωση, δεν γίνεται, να διακινδυνεύσουμε συγχύσεις που θα επιβάρυναν τη διαδικασία των συνενώσεων.

Από την άλλη έχουμε πει ότι οι συνενώσεις θα γίνουν στη βάση των σημερινών Δήμων, ενώνονται δηλαδή ενιαίοι Οργανισμοί Τοπικής Αυτοδιοίκησης.

Σήμερα θέλω να σας διαβεβαιώσω ότι όταν υποβάλλουμε την πρότασή μας, αυτή θα έχει λάβει υπόψη της όλα τα διαθέσιμα στοιχεία, όλες τις προσεγγίσεις, εκτός από μια. Την κοντόφθαλμη μικροκομματική σκοπιμότητα. Αυτό δεν το λέω μόνο γιατί κάτι τέτοιο θα ήταν απόλυτα ανεύθυνο και αδικαιολόγητα επιπόλαιο, λαμβάνοντας πάντα υπόψη τη κρισιμότητα του Καλλικράτη και της θεσμικής παρέμβασης που πραγματοποιεί.

Είναι πεποίθησή μας, είναι συλλογικό μας κεκτημένο ότι τέτοιου είδους κουτοπονηριές δεν οδηγούν πουθενά για όποιον τις πραγματοποιεί. Για αυτό δεν θα επιτρέψουμε ούτε σε μια γραμμή να αμαυρωθεί η προσπάθεια αυτή, αυτό το μεγάλο εγχείρημα, από τέτοιου είδους πρακτικές. Δεν τις έχει ανάγκη κανείς μας, πολύ περισσότερο δεν τις έχει ανάγκη η χώρα.

Ερχόμαστε τώρα στο Επιχειρησιακό Πρόγραμμα ΕΛ.Α.Δ.Α., Ελληνική Αρχιτεκτονική Διοίκησης Αυτοδιοίκησης, με το οποίο προβλέπουμε τη χρηματοδότηση έργων και δράσεων τόσο από κοινοτικούς, όσο και από εθνικούς πόρους.

Επιτρέψτε μου να ξεκινήσω από μία συνηθισμένη ερώτηση: πόσο κοστίζει ο Καλλικράτης;

Για όλους εμάς που είμαστε πια εξοικειωμένοι καλά με το πρόγραμμα Καλλικράτης, αντιλαμβανόμαστε πόσο εσφαλμένο είναι το ερώτημα αυτό, γιατί στην πραγματικότητα το πρόγραμμα Καλλικράτης είναι το ακριβώς αντίθετο. Είναι ένα διαρθρωτικό, ένα δομικό πρόγραμμα εξορθολογισμού δαπανών, το οποίο οδηγεί σε σημαντικότατες εξοικονομήσεις.

Είναι προφανές λοιπόν ότι ο Καλλικράτης όχι μόνο δεν κοστίζει στα δημόσια οικονομικά, αλλά αντίθετα θα συμβάλλει αποφασιστικά στον εξορθολογισμό των δημοσίων δαπανών που προέρχονται από τον Έλληνα φορολογούμενο. Αυτό το αυτονόητο άλλωστε φαντάζομαι υπογράμμισε και ο κύριος Παπαδήμας, της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας.

Πολύ περισσότερο από αυτό, ο Καλλικράτης είναι ένα πρόγραμμα όμως που θα επιτρέψει την καλύτερη αξιοποίηση των πόρων της Αυτοδιοίκησης. Θα επιτρέψει στους Δήμους να εκμεταλλευτούν τις ευκαιρίες που προκύπτουν και κυρίως η επόμενη μέρα να τους βρει δυνατούς, έτοιμους να συμβάλλουν στην βελτίωση της ποιότητας ζωής των δημοτών τους και πέρα βέβαια από την καλύτερη αξιοποίηση των πόρων, Δήμοι και  Περιφέρειες αναλαμβάνουν με το πρόγραμμα Καλλικράτης ένα νέο ρόλο στη συνολική αναπτυξιακή προσπάθεια της χώρας. Απελευθερώνουν και αυτό θα φανεί στην πράξη αμέσως με την εφαρμογή, τις δυνάμεις κάθε τόπου, κάθε περιφέρειας και θα συμβάλλουν έτσι αποφασιστικά στην αναπτυξιακή επανεκκίνηση της χώρας και αυτό το πιστεύουμε βαθιά.

Για αυτό το λόγο εντάσσουμε στο πρόγραμμα ΕΛ.Α.Δ.Α. ένα εθνικό αναπτυξιακό πρόγραμμα Αυτοδιοίκησης ύψους 4 δισεκατομμυρίων ευρώ. Η χρηματοδότησή του, που προφανώς αφορά και την κυβέρνηση και την Αυτοδιοίκηση, θα αποτελέσει χωρίς άλλο αντικείμενο ενδελεχούς συζήτησης.

Τώρα μια κουβέντα μια που αναφερόμαστε, σε κάτι σχετικό, για το ΘΗΣΕΑ. Όπως οφείλαμε, εξασφαλίσαμε την παράτασή του για το 2010. Το ξέρετε. Παράταση που κατέστη επιβεβλημένη λόγω της καθυστέρησης του προγράμματος. Μέσα στο 2010 θα προχωρήσει το πρόγραμμα σύμφωνα με τα προβλεπόμενα από το νόμο, για αυτό άλλωστε ανασυγκροτούμε και την Κεντρική Επιτροπή Παρακολούθησης του προγράμματος, η οποία θα εξειδικεύσει τα διαδικαστικά θέματα.

Από την εμπειρία λοιπόν του ΘΗΣΕΑ, αλλά και από την εμπειρία του ΕΠΤΑ, πρέπει να κρατήσουμε τα θετικά και να επανεκτιμήσουμε τις αστοχίες. Πάνω από όλα όμως με την Αυτοδιοίκηση και όχι ερήμην της, μαζί σας. Σας θυμίζω ότι η Αυτοδιοίκηση για παράδειγμα, ήταν αποκλεισμένη από το κεντρικό Όργανο διοίκησης του ΘΗΣΕΑ και αυτό θα αλλάξει με αυτό που θα θεσπίσουμε, για να πετύχουμε με διαφάνεια και αντικειμενικότητα να σχεδιάσουμε από κοινού ένα πρόγραμμα ευέλικτο και αποτελεσματικό, μακριά από μικροκομματικές παρεμβάσεις.

Η λήξη του προγράμματος και αυτό είναι που θέτουμε ως πήχη, θα πρέπει να βρει τους νέους Δήμους εξοπλισμένους και ικανούς να ανταπεξέλθουν στις σύγχρονες προκλήσεις.

Τώρα, πέρα από το εθνικό αναπτυξιακό πρόγραμμα, στο ΕΛ.Α.Δ.Α. εντάσσουμε και τη διοικητική μεταρρύθμιση όπως έχουμε πει, ώστε συγκεκριμένο ποσοστό των συνολικών πόρων να διατίθεται για τον Καλλικράτη και εδώ νομίζω πως είναι επίκαιρο να κάνω μία  αποσαφήνιση, βεβαίως στο μεταξύ έχει αποκατασταθεί μια παρερμηνεία που προσωρινά δημιουργήθηκε.

Ασφαλώς και το πρόγραμμα Διοικητική Μεταρρύθμιση μπορεί να αξιοποιηθεί για το Καλλικράτη και αυτό με τη σύμφωνη γνώμη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, των Κοινοτικών Ελεγκτικών Οργάνων και μόνη έγνοια αν υπάρχει από την Ευρωπαϊκή Ένωση, όπως προφανώς και πριν από όλους είναι δική μας έγνοια, είναι αυτό να γίνει με τον ταχύτερο και αποτελεσματικότερο τρόπο.

Βρισκόμαστε τώρα για αυτό στη φάση της τελικής εξειδίκευσης των δράσεων που θα εντάξουμε, στις οποίες θα περιλαμβάνονται η εγκατάσταση και η λειτουργία των νέων ΚΕΠ, των ηλεκτρονικών ΚΕΠ, η κοστολόγηση και υποστήριξη μεταφοράς αρμοδιοτήτων, η καταγραφή ανθρώπινου δυναμικού, αλλά και η αναδιάταξη των υποδομών και της στέγασης, η λειτουργική ενοποίηση των Δήμων και των Περιφερειών, η ολοκλήρωση του θεσμικού πλαισίου, κατάργηση και συγχώνευση των Νομικών Προσώπων, οι μονάδες διαφάνειας και ηλεκτρονικής υποστήριξης, καθώς επίσης και προγράμματος επιμόρφωσης αιρετών και εργαζομένων.

Τελειώνοντας, αγαπητές φίλες και αγαπητοί φίλοι, αγαπητέ Πρόεδρε και αγαπητά μέλη της ΚΕΔΚΕ, έχουμε ξεκινήσει μαζί, η Αυτοδιοίκηση πριν από εμάς ως κυβέρνηση, ένα πολύ όμορφο, αλλά ταυτόχρονα και πολύ δύσκολο ταξίδι. Μπαίνουμε στην τελική ευθεία του Καλλικράτη. Συνοψίζω τα επόμενα βήματα.

Ολοκληρώνουμε εντός των προσεχών ημερών το θεσμικό πλαίσιο. Ξεκινάμε και ολοκληρώνουμε τη διαβούλευση για τη χωροθεσία. Μέσα στο Μάιο ψηφίζουμε το νομοσχέδιο του Καλλικράτη και αμέσως μετά θέτουμε σε εφαρμογή το Επιχειρησιακό Σχέδιο που θα μας οδηγήσει στην 1/1/2011.

Εισερχόμαστε στην πρώτη φάση, εννοείται αμέσως μετά, στην πρώτη φάση λειτουργίας των νέων θεσμών. Πρέπει να έχουμε και έχουμε και έχετε και για αυτό σας τιμούμε, απόλυτη συναίσθηση ότι δομικές αλλαγές τέτοιου βάθους δεν είναι στιγμιαίες. Ο Καλλικράτης στην πραγματικότητα θέτει τα θεμέλια για μία νέα Πολιτεία. Περί αυτού πρόκειται. Θα μας προσφέρει και κάνουμε ήδη τα πάντα για αυτό, στέρεους Οργανισμούς Αυτοδιοίκησης και στο Δήμο και στην Περιφέρεια, αλλά και στην αποκεντρωμένη κρατική διοίκηση. Ικανούς να υποδέχονται και νέες αρμοδιότητες στην πορεία από το κεντρικό κράτος.

Θα ανοίξει έτσι το δρόμο ο Καλλικράτης, πιστεύουμε βαθιά, ώστε να περιοριστούμε στο τέλος σε ένα κυριολεκτικά επιτελικό κράτος, απαλλαγμένο από κάθε αρμοδιότητα που μπορεί να ασκηθεί αποκεντρωμένα ή από την Αυτοδιοίκηση.

Αυτή είναι χωρίς αμφιβολία μια διαδικασία επίπονη, που θα απαιτήσει μια συνεχή προσπάθεια από όλους μας. Είναι μια διαδικασία που πρέπει να είναι και είναι συντεταγμένη, ιεραρχημένη και να θέτει τις σωστές προτεραιότητες.

Το επισημαίνω αυτό γιατί πρέπει να αποφύγουμε και το σφάλμα της υπερφόρτωσης του Καλλικράτη με την προσπάθεια να επαναρρυθμίσουμε μεμιάς το σύνολο της χαοτικής μας νομοθεσίας. Να λύσουμε δηλαδή μεμιάς όλα τα προβλήματα της δημόσιας διοίκησης. Είναι τόσο μεγάλη η αλλαγή που επιχειρούμε, που πρέπει να στοχεύσουμε σε αυτό που πραγματικά είναι: μια νέα αρχιτεκτονική για την Αυτοδιοίκηση, για την αποκεντρωμένη διοίκηση, που θα εξοπλίσει τη χώρα σε βάθος χρόνου με ένα στέρεο θεσμικό και έτσι άρα αναπτυξιακό και δημοκρατικό οικοδόμημα.

Η κρισιμότητα, τελευταία μου κουβέντα, του εγχειρήματος  είναι τέτοια που μόνο να ενώσει και να ενώνει μπορεί. Θέλω για αυτό το λόγο να σας ευχαριστήσω ειλικρινά γιατί εσείς, οι αιρετοί της Αυτοδιοίκησης, δείξατε, αποδείξατε ότι έχουμε ως χώρα τη δυνατότητα αυτή. Η συνεισφορά όλων είναι πολύτιμη. Μα πάνω από όλα νομίζω ότι οφείλουμε αναγνώριση σε όσους βεβαίως υπερβαίνοντας κομματικές γραμμές, κομματικά στερεότυπα, συμβάλλουν καθημερινά στην πραγματικότητα και στο κέντρο και στην κορυφή, αλλά και στη βάση και στην περιφέρεια της Αυτοδιοίκησης, προσφέροντας δυνάμεις και αναλαμβάνοντας ευθύνες. Ευθύνες όμως που κατά τη  γνώμη μου είναι ιστορικές και για αυτό το λόγο ο ιστορικός του μέλλοντος θετικό πρόσημο θα βάλει σε όλους μας, σε όλους σας.

Από την πλευρά μας θέλω να σας διαβεβαιώσω ότι θα συνεχίσουμε να καταβάλλουμε κάθε προσπάθεια να είμαστε ένας συνεπής και αξιόπιστος θεσμικός συνομιλητής. Να πείθουμε ότι όταν συνδιαμορφώνουμε τους θεσμούς της Πολιτείας, δεν επιτρέπουμε πρώτα στον εαυτό μας καμία μικροκομματική επιδίωξη. Να πείθουμε ότι διακρίνουμε το πεδίο της αντιπαράθεσης από το πεδίο της υπεύθυνης σύνθεσης, που αυτό είναι ο Καλλικράτης. Άλλωστε, αυτό είναι πεποίθησή μας ότι αυτό οφείλουμε στους πολίτες, οφείλουμε στην πατρίδα και ιδιαίτερα σε μία τόσο κρίσιμη συγκυρία, που έχουμε την υποχρέωση να σταθούμε με υπευθυνότητα στο ύψος των περιστάσεων.

Ευχαριστώ πάρα πολύ για την προσοχή σας, για την φιλοξενία, κύριε Πρόεδρε. Ευχαριστώ για όλη τη δουλειά που έχουμε κάνει μέχρι τώρα και τώρα που φτάνουμε λίγο πριν το τέλος, όχι της σημερινής διαδικασίας, αλλά της τελικής μορφοποίησης του Καλλικράτη, θέλω να μην έχετε στο μυαλό σας καμία απολύτως αμφιβολία ότι όλα όσα λέμε πια και αυτό είναι το προτέρημα που κρατάμε στα χέρια μας, αν όχι σήμερα, θα το κρατάμε τις επόμενες μέρες και θα είναι το νομοσχέδιο Καλλικράτης, όλα όσα λέμε τα εννοούμε γιατί τίποτα δεν αφήνουμε να βάλει πάνω από το συμφέρον της χώρας, πάνω από το συμφέρον των πολιτών, καμία σκοπιμότητα, είτε κομματική, είτε πολιτική, είτε ακόμα χειρότερα προσωπική.

Σας ευχαριστώ πολύ.